Tôi hối hận vì chung tiền mua đất với các anh trai

Đất chung sổ đỏ, anh Hoàng không thể đem thế chấp ngân hàng khi muốn vay vốn để mở rộng làm ăn.

Dưới đây là chia sẻ của anh Hoàng, 44 tuổi, sống tại TP HCM về những bất tiện khi mua đất chung sổ đỏ với anh em ruột.

Có người bác định cư tại TP HCM nên sau khi tốt nghiệp trung học, cả ba anh em tôi đều vào Nam lập nghiệp. Năm 2002, bố mẹ bán đất ở quê, cho chúng tôi 100 triệu, ba anh em cũng tích cóp được một số tiền, chúng tôi tìm mua đất. Chúng tôi ban đầu chỉ định mua đất gần nhau chứ không chung nhau nhưng do ông chủ miếng đất cần bán nhanh để đi nước ngoài đoàn tụ với gia đình nên không muốn lằng nhằng chuyện giấy tờ. Ông ta sẵn sàng giảm chút tiền để bán trọn miếng đất cho chúng tôi: hơn 300 mét vuông chỉ có 500 triệu đồng. (Tất nhiên, tính theo vàng thì cũng rẻ vì vàng lúc đó chỉ có 6 triệu/lượng).

Sai lầm của chúng tôi là mua đất xong, chúng tôi chia đất xây nhà theo tỷ lệ góp vốn (tôi được 78m2, anh hai được 102m2, anh cả là 143m2) nhưng không nghĩ đến chuyện tách sổ. Lúc đó, chỉ có anh cả đã lập gia đình, tôi và anh hai vẫn độc thân nên tôi và anh hai ở cùng với nhau trên mảnh đất của tôi. Mảnh đất của anh hai được chúng tôi xây phòng trọ cho thuê. Lúc đó vì ít tiền nên chúng tôi chỉ cất tạm một cái nhà cấp 4.

Phía đông của miếng đất mà ba anh em tôi chung tiền mua là khu vực sình lầy cây cối mọc um tùm. Miếng đất của anh cả nằm ở rìa phía đông. Anh cả khai hoang lấn đất, thêm được khoảng 150m2 nữa. Tuy nhiên, người hàng xóm của chúng tôi cũng nhận đó là phần đất của mình. Cán bộ địa chính làm ăn quan liêu, vừa công nhận phần đất anh tôi lấn thêm là của anh tôi (ghép chung vào sổ chứng nhận đất của ba anh em tôi), vừa công nhận là của người hàng xóm. Cuộc kiện tụng giữa hai người bắt đầu diễn ra từ năm 2006 đến nay vẫn chưa có hồi kết. Hiện nay, vợ chồng anh tôi đang trồng rau ở miếng đất tranh chấp đó. Vì có phần đất phía đông dính tranh chấp nên bây giờ cả miếng đất của mấy anh em tôi mua chung cũng bị liệt vào đất đang tranh chấp.

Vì đất tranh chấp lại nhiều chủ sở hữu nên nhiều năm nay chúng tôi gần như không thể xây dựng lớn ở đây, chỉ xây sửa chút xíu và vẫn phải để ở tình trạng cấp 4. Bất tiện nữa là đất của mình mà tôi không thể giao dịch được. Đợt trước đứa bạn rủ tôi hùn hạp làm ăn nhưng tôi không thể mang cái sổ đỏ mà mình chỉ là đồng sở hữu đi thế chấp ngân hàng để có vốn đầu tư.

Đợt này, vợ chồng tôi muốn sửa lại nhà trên phần đất của mình, tôi muốn xây lên lầu, xây sẵn một chỗ làm gara để dự phòng sau này mua xe nhưng không được phường cấp phép xây dựng vì miếng đất nhà tôi có liên quan đến tranh chấp. Anh cả đang thương lượng với người hàng xóm để chấm dứt tranh chấp nhưng hai bên đều muốn ép giá nhau. Nếu hai bên vẫn không giải quyết được tranh chấp thì chúng tôi cũng không thể tách sổ cho ba anh em được. Có đất mà không được xây dựng, muốn bán cũng không ai dám mua, muốn đem thế chấp để vay ngân hàng cũng không được ngân hàng nào chấp nhận.

Mỗi lần nghĩ về miếng đất tôi lại thấy thấm thía, không gì quý hơn độc lập tự do, dù là anh em thì tài sản đất cát cũng phải tách biệt rõ ràng. Lẽ ra ngay từ khi mua xong, tôi tách sổ luôn thì giờ đâu bế tắc thế này.